Polska stawia na własne technologie obronne. Ponad 364 mln zł na przełomowe projekty w ramach programu PERUN
Program PERUN – polska droga do technologicznej przewagi
Podczas uroczystości w Muzeum Wojska Polskiego premier Donald Tusk podpisał kolejne umowy w ramach programu PERUN – jednego z najważniejszych rządowych instrumentów wsparcia innowacji obronnych. Łączna wartość zawartych dziś kontraktów to ponad 364 mln zł, a od początku realizacji programu na przełomowe technologie dla Sił Zbrojnych RP przeznaczono już 753 mln zł. Program, realizowany wspólnie przez Ministerstwo Obrony Narodowej, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, ma na celu rozwój technologii, które będą decydować o bezpieczeństwie państwa w najbliższych dekadach.
„Mogę z czystym sumieniem powiedzieć, że budujemy polskie bezpieczeństwo i nasza Ojczyzna jest bezpieczna dzięki polskim talentom i technologiom” – powiedział premier. Zdaniem szefa rządu, w obliczu wojny na Ukrainie i rosnących zagrożeń geopolitycznych, Polska nie może polegać wyłącznie na zakupach uzbrojenia z zagranicy. „Kupić ze Stanów Zjednoczonych czy Korei jest naprawdę bardzo łatwo. Wymyślić i zbudować jest bardzo trudno, ale zawsze warto” – dodał wiceminister obrony Cezary Tomczyk, podkreślając wagę rodzimej myśli technicznej.
Współpraca nauki i przemysłu kluczem do bezpieczeństwa
Program PERUN koncentruje się na obszarach takich jak sztuczna inteligencja, autonomizacja, technologie kosmiczne, ochrona żołnierza, systemy bezzałogowe, cyberbezpieczeństwo i medycyna pola walki. Wicepremier i szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz podkreślił, że umowy dotyczą zdolności operowania na lądzie, w powietrzu, na wodzie i pod wodą, a także w cyberprzestrzeni i przestrzeni kosmicznej. „Implementujemy doświadczenia z Ukrainy i budujemy zdolności we wszystkich obszarach” – zaznaczył.
Do tej pory podpisano już 29 umów, z czego dofinansowanie z MON i MNiSW wynosi 723 mln zł. Minister nauki Marcin Kulasek podkreślił, że to modelowa współpraca: wojsko definiuje potrzeby, a polskie ośrodki badawcze i firmy dostarczają rozwiązania. „Te umowy to wielki zastrzyk pomysłów, pieniędzy, energii ludzkiej, talentów w polskie technologie” – dodał. Wartość nowo podpisanych kontraktów sięga 364 mln zł, co pokazuje skalę inwestycji.
„Każda ta umowa oddala ryzyko ataku na Polskę. Każda decyzja o inwestowaniu w technologie i siły zbrojne sprawi, że każdy napastnik zastanowi się dziesięć razy, zanim zaatakuje Polskę”
Premier Donald Tusk
Bydgoszcz i region w czołówce innowacji obronnych?
Choć program PERUN ma zasięg ogólnokrajowy, bydgoski ośrodek naukowo-przemysłowy może odegrać w nim znaczącą rolę. W mieście działa Politechnika Bydgoska, która prowadzi badania w zakresie sztucznej inteligencji, automatyki i robotyki – dziedzin kluczowych dla programu. Ponadto w regionie kujawsko-pomorskim znajdują się zakłady związane z przemysłem obronnym, m.in. bydgoskie Zakłady Chemiczne „Nitro-Chem” produkujące komponenty do amunicji oraz firmy IT specjalizujące się w cyberbezpieczeństwie. Eksperci oceniają, że lokalne firmy i uczelnie mogą ubiegać się o finansowanie w ramach kolejnych naborów PERUN, co przełoży się na nowe miejsca pracy i wzmocnienie pozycji Bydgoszczy w krajowym systemie obronności.
Przykładem potencjalnego zaangażowania może być współpraca bydgoskich naukowców z jednostkami wojskowymi stacjonującymi w mieście – 8. Bydgoskim Pułkiem Łączności czy Wojskowymi Zakładami Łączności nr 2. Rozwój systemów łączności, cyberbezpieczeństwa i sztucznej inteligencji wpisuje się w potrzeby modernizacyjne tych jednostek. To szansa, by bydgoski potencjał naukowy został wykorzystany na rzecz całej armii.
Polska liderem wydatków na obronność w regionie
Premier Tusk przypomniał, że Polska przeznacza na obronność 5%, a faktycznie nawet 7% budżetu państwa, co stawia nas w czołówce państw NATO. Do tego dochodzą środki unijne, np. program SAFE. „Budujemy nową historię poprzez sojusze, o których niedawno nikomu się nie śniło” – mówił szef rządu, nawiązując do współpracy z państwami regionu Morza Bałtyckiego i Europy Północnej. Jego zdaniem, konsekwentna i cierpliwa praca nad własnymi technologiami to najlepsza odpowiedź na agresję Rosji.
Minister Kulasek dodał, że polscy naukowcy i przedsiębiorcy już dziś odgrywają istotną rolę w rozwoju nowoczesnych technologii. „Dzięki m.in. programowi PERUN swoją wiedzę, talent i innowacyjność będą mogli wykorzystywać także na rzecz wzmacniania obronności i bezpieczeństwa Polski” – podsumował. Rosnącą pozycję Polski w NATO potwierdza aktywne wsparcie sojuszników, w tym zaangażowanie we wzmacnianie wschodniej flanki.
- 14 nowych umów podpisanych (łączna wartość 364 mln zł)
- 29 umów od początku programu PERUN (753 mln zł)
- Dofinansowanie z MON i MNiSW: 723 mln zł
- Obszary: AI, technologie kosmiczne, cyberbezpieczeństwo, medycyna pola walki, systemy bezzałogowe, autonomizacja
- Wydatki na obronność: 5–7% budżetu państwa
„Wojsko definiuje swoje potrzeby, a polskie ośrodki badawcze przynoszą rozwiązania. Tak wygląda modelowa współpraca, na którą mamy odpowiednie środki – 723 mln złotych”
Marcin Kulasek, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego